بلیت undefined
توضیحات علل وجودی و یا وجوبی جنگ های معاصر
در سخنرانی با عنوان: «دلایل وجودی و وجوبی جنگ‌های معاصر» در آکادمی جنگ‌پژوهی، می‌توان جنگ‌های امروز را صرفاً به‌عنوان برخورد نظامی میان دولت‌ها یا بازیگران مسلح تحلیل نکرد، بلکه باید آن‌ها را حاصل برهم‌کنش مجموعه‌ای از عوامل سیاسی، ژئوپلیتیکی، اقتصادی، امنیتی، فناورانه، هویتی و تمدنی دانست. منظور از دلایل وجودی این است که چه عواملی اساساً موجب شکل‌گیری و وقوع یک جنگ می‌شوند، و منظور از دلایل وجوبی آن است که چرا یک بازیگر در شرایط خاص، جنگ را به‌عنوان گزینه‌ای ضروری یا اجتناب‌ناپذیر برای تأمین منافع و امنیت خود انتخاب می‌کند. در این سخنرانی، علاوه بر شناخت ریشه‌های جنگ، باید به این پرسش محوری پاسخ داده شود که چرا جنگ در قرن بیست‌ویکم، با وجود هزینه‌های عظیم انسانی و اقتصادی، همچنان به‌عنوان یکی از ابزارهای سیاست و تأمین امنیت باقی مانده است؟
سرفصل‌های علل وجودی و یا وجوبی جنگ های معاصر
سرفصل‌های پیشنهادی سخنرانی
مفهوم‌شناسی جنگ معاصر
تفاوت جنگ‌های کلاسیک و معاصر
جنگ به‌عنوان ابزار سیاست
تغییر ماهیت، شکل و بازیگران جنگ
دلایل وجودی جنگ‌ها
رقابت قدرت‌های بزرگ
منازعات ژئوپلیتیکی و سرزمینی
منابع و انرژی
اختلافات سیاسی و امنیتی
عوامل هویتی، قومی و ایدئولوژیک
رقابت اقتصادی و فناورانه
دلایل وجوبی؛ چرا جنگ به گزینه ضروری تبدیل می‌شود؟
احساس تهدید علیه بقا و امنیت ملی
بازدارندگی و شکست بازدارندگی
پیشگیری از تهدید آینده
دفاع از منافع حیاتی
تغییر موازنه قدرت
اجبار طرف مقابل به پذیرش اراده سیاسی
نقش قدرت‌های بزرگ و نظم بین‌المللی
رقابت قدرت‌های بزرگ
ائتلاف‌ها و سازمان‌های امنیتی
بحران‌های نظم بین‌المللی
جنگ‌های نیابتی و رقابت غیرمستقیم
ژئوپلیتیک و جغرافیای جنگ‌های معاصر
موقعیت جغرافیایی
کریدورها و گلوگاه‌های راهبردی
مناطق حائل
تنگه‌ها، انرژی و منابع راهبردی
فناوری و تحول ماهیت جنگ
هوش مصنوعی
پهپادها و سامانه‌های خودکار
جنگ سایبری و فضایی
شبکه‌محوری و فرماندهی و کنترل نوین
جنگ شناختی و اطلاعاتی
اقتصاد جنگ و جنگ اقتصادی
تحریم و محاصره اقتصادی
منابع انرژی و مواد اولیه
زنجیره‌های تأمین
صنایع دفاعی و اقتصاد جنگ
جنگ ترکیبی؛ مرز میان جنگ و صلح
عملیات نظامی، سیاسی، اقتصادی و اطلاعاتی همزمان
جنگ نیابتی
عملیات سایبری
جنگ شناختی و رسانه‌ای
مطالعه تطبیقی جنگ‌های معاصر
جنگ روسیه و اوکراین
جنگ قره‌باغ
جنگ غزه
منازعات منطقه غرب آسیا
بررسی اینکه در هر مورد «علت وجودی» و «عامل وجوبی» چه بوده است.
آیا جنگ واقعاً اجتناب‌ناپذیر است؟
نقش دیپلماسی
مذاکره و مصالحه
بازدارندگی
هزینه–فایده جنگ
شرایطی که جنگ می‌تواند از آن جلوگیری کند.
آینده جنگ
از جنگ پلتفرم‌محور به جنگ شبکه‌محور
نقش هوش مصنوعی و تصمیم‌یارها
ترکیب جنگ فیزیکی و شناختی
افزایش اهمیت سرعت تصمیم‌گیری و برتری اطلاعاتی
احتمال شکل‌گیری جنگ‌های چنددامنه‌ای و هوشمند
ویژگی
محور اصلی بحث می‌تواند این باشد که «جنگ‌ها ناگهان آغاز نمی‌شوند؛ پیش از شلیک اولین گلوله، مجموعه‌ای از رقابت‌ها، تهدیدها، محاسبات، منافع و شکست‌های سیاسی و امنیتی، زمینه وقوع آن را ایجاد کرده‌اند.» بنابراین جنگ‌پژوهی واقعی، صرفاً مطالعه میدان نبرد نیست؛ بلکه مطالعه چرایی شکل‌گیری جنگ، منطق تصمیم به جنگ، نحوه تبدیل تهدید به منازعه و عوامل تعیین‌کننده پایان یا تداوم آن است.
